Sáng Chủ nhật, tôi ngồi mãi không biết hôm nay viết gì. Đêm qua hai đứa trẻ chia nhau rất đều, một đứa sang nhà ngoại, một đứa về nhà nội, thế là sáng nay hai vợ chồng bỗng dưng được sống lại cuộc đời của những người chưa có con. Hai vợ chồng đi ăn sáng, rồi tình cờ tìm thấy một quán cà phê rất đẹp gần nhà.
Người ta thường hỏi: Bao Giờ nên Kết Hôn?
Ngồi giữa một buổi sáng yên tĩnh hiếm hoi, không ai đòi xem YouTube, không ai tranh nhau cái thìa, tôi nghĩ mãi rồi quyết định viết về một điều nghe khá mất lòng: nếu chưa sẵn sàng thì đừng kết hôn. Đừng kết hôn chỉ vì đã đến tuổi. Đừng kết hôn vì bạn bè cưới gần hết. Đừng kết hôn vì bố mẹ bắt đầu đem con nhà người ta ra làm số liệu so sánh. Đừng kết hôn vì sợ vài năm nữa không còn ai lấy. Và đặc biệt, đừng kết hôn vì thấy trên Facebook nhà nào cũng có ảnh cưới đẹp, con ngoan, chồng giỏi, vợ xinh và bữa cơm tối có ánh đèn vàng. Hôn nhân có lẽ là cuộc FOMO lâu đời nhất của loài người. Suốt hàng nghìn năm, con người đến một độ tuổi nhất định thì bước vào hôn nhân như bước vào một kỳ thi bắt buộc. Người ta ít hỏi mình đã hiểu hôn nhân chưa, chỉ hỏi bao giờ cưới. Ít hỏi hai người có đủ khả năng sống cùng nhau không, chỉ hỏi năm nay có được tuổi không. Ngày xưa đi vào hôn nhân khó mà đi ra cũng khó. Bây giờ đi vào dễ hơn, đi ra cũng dễ hơn, nên có những người tổ chức đám cưới khi còn chưa hiểu mình đang ký vào điều gì.
Nếu bạn chưa hiểu ý nghĩa của hôn nhân, đừng kết hôn
Hôn nhân không phải là một đám cưới, càng không phải là bộ ảnh chụp ở Đà Lạt hay một buổi tối mặc váy đẹp đứng nhận phong bì. Đám cưới chỉ kéo dài vài tiếng, còn hôn nhân kéo dài qua những buổi sáng cả hai đều cáu, những tháng thiếu tiền, những năm con ốm, những lần bố mẹ hai bên bệnh, những giai đoạn một người thành công còn người kia đứng yên, và cả những ngày nhìn nhau chẳng còn thấy lãng mạn gì ngoài một danh sách việc phải làm. Nếu bạn chỉ muốn có người yêu mình, bạn chưa chắc đã sẵn sàng kết hôn. Hôn nhân là lúc bạn phải học cách yêu cả một con người trong những thời điểm họ rất khó yêu. Nó không chỉ là quyền được dựa vào ai đó, mà còn là nghĩa vụ để người khác có thể dựa vào mình. Có vị từng viết rằng tình yêu không chỉ là một cảm xúc mà còn là một năng lực. Nhiều người bước vào hôn nhân với rất nhiều cảm xúc nhưng gần như không có năng lực nào để duy trì nó.
Nếu bạn chưa có đủ vốn sống, cũng đừng vội kết hôn
Vốn sống ở đây không phải đã đi được bao nhiêu nước hay từng yêu bao nhiêu người. Nó là khả năng tự nuôi mình, tự chịu trách nhiệm, biết xin lỗi, biết từ chối, biết kiểm soát cơn giận, biết tiền kiếm khó thế nào và biết một câu nói độc có thể ở lại trong đầu người khác bao lâu. Có những người ba mươi tuổi nhưng vẫn sống như một đứa trẻ, chỉ khác là đứa trẻ ấy có tài khoản ngân hàng và khả năng đăng ký kết hôn. Khi mâu thuẫn, họ gọi bố mẹ. Khi thiếu tiền, họ chờ cứu viện. Khi buồn, họ trút hết lên người kia. Khi có lỗi, họ bảo tính anh vốn thế. Hai đứa trẻ lấy nhau không tạo thành một gia đình. Chúng chỉ tạo ra một căn nhà có nhiều tiếng động hơn. Trưởng thành không bảo đảm hôn nhân hạnh phúc, nhưng thiếu trưởng thành gần như bảo đảm hôn nhân sẽ rất mệt.
Nếu bạn không thực sự muốn có con, đừng sinh con chỉ để hoàn thành một quy trình xã hội
Và nếu hai người còn chưa thống nhất có muốn có con hay không, cũng chưa nên cưới. Một đứa trẻ không phải sợi dây để giữ hôn nhân. Nó là một con người sẽ phải sống với mọi sai lầm mà cha mẹ chưa giải quyết xong. Có người nói sinh con rồi tự khắc trưởng thành. Tôi thấy câu ấy hơi nguy hiểm. Trẻ con không phải khóa học phát triển bản thân dành cho người lớn. Có người trưởng thành hơn sau khi có con, nhưng cũng có người chỉ trở thành một đứa trẻ mệt mỏi đang nuôi thêm một đứa trẻ khác. Hãy sinh con vì thực sự muốn đón một con người vào đời, không phải vì ông bà mong cháu, vì sợ già cô độc hay vì nghĩ có con thì chồng sẽ bớt chơi.
Nếu chưa có vốn tài chính, đừng vội kết hôn
Tôi không nói phải giàu mới được cưới. Nhưng ít nhất hai người phải có khả năng tự nuôi lấy đời sống chung, có một khoản dự phòng, hiểu rõ thu nhập của nhau, nợ của nhau, cách tiêu tiền của nhau và quan trọng nhất là thái độ của nhau đối với tiền. Rất nhiều cuộc hôn nhân không tan vì hết yêu mà tan vì một người tiêu như ngày mai tận thế, còn người kia tiết kiệm như ngày mai thất nghiệp. Tiền không mua được hạnh phúc, nhưng thiếu tiền có thể mua được rất nhiều cuộc cãi nhau. Tình yêu chịu đói được một vài bữa. Hôn nhân thì còn phải trả tiền nhà, học phí, viện phí, tiền điện, tiền sữa và cả những khoản chi bất ngờ mà lúc yêu nhau không ai đưa vào thơ.
Tôi cũng nghĩ hãy kết hôn khi hai người có khả năng có một không gian sống riêng. Không nhất thiết phải sở hữu nhà ngay, nhưng nên đủ khả năng thuê một căn nhà và tự chịu trách nhiệm với nó. Sống chung với bố mẹ không phải lúc nào cũng xấu, nhiều gia đình ba thế hệ vẫn rất hạnh phúc. Nhưng nhà riêng tạo ra một thứ vô cùng quan trọng: biên giới. Hai người cần một nơi đủ riêng để học cách làm vợ chồng, trước khi bị buộc phải làm đồng thời con dâu, con rể, anh chị, em út và thành viên của cả một hội đồng gia tộc. Có những cuộc hôn nhân không hỏng vì hai người không hợp, mà vì trong căn nhà ấy có quá nhiều người được quyền phát biểu. Khi chưa đủ tiền mua nhà thì thuê. Khi chưa đủ tiền thuê, hãy cân nhắc liệu mình đã đủ điều kiện xây dựng một gia đình hay mới chỉ đủ điều kiện tổ chức đám cưới.
Nhưng nói như vậy không có nghĩa sống một mình là thất bại. Bạn hoàn toàn có thể không kết hôn. Bạn có thể sống một đời tử tế, có bạn bè, có công việc, có tài sản, có những chuyến đi, và đến cuối đời vẫn được chăm sóc bằng những dịch vụ tốt nếu đã chuẩn bị đủ. Hôn nhân không phải bảo hiểm chống cô đơn. Có những người nằm cạnh một người khác suốt ba mươi năm mà vẫn cô độc. WHO hiện coi cô đơn và cô lập xã hội là những rủi ro sức khỏe nghiêm trọng; khoảng một phần sáu dân số thế giới trải nghiệm cô đơn, còn ở người cao tuổi, kết nối xã hội có ý nghĩa đặc biệt với sức khỏe tinh thần và chất lượng sống. Nhưng kết nối xã hội không chỉ đến từ vợ chồng. Nó còn đến từ bạn bè, cộng đồng, anh chị em, công việc có ý nghĩa và khả năng tự xây một đời sống không phụ thuộc hoàn toàn vào một người.
Tất nhiên, không ai thật sự sẵn sàng một trăm phần trăm cho hôn nhân. Cũng như không ai học bơi xong mới xuống nước. Hai người vẫn phải vừa sống vừa học. Nhưng có một khác biệt rất lớn giữa chưa biết hết và chưa biết gì; giữa còn thiếu kinh nghiệm và hoàn toàn thiếu trách nhiệm; giữa cùng nhau xây dựng và kéo nhau vào một căn nhà mà cả hai đều mong người kia sửa chữa cuộc đời mình. Hôn nhân tốt không đòi hỏi hai người hoàn hảo. Nó chỉ cần hai người đủ trưởng thành để không biến khuyết điểm của mình thành án tù của người còn lại.
Kết
Sáng nay, ngồi trong quán cà phê đẹp gần nhà, nhìn vợ ngồi đối diện, tôi nghĩ cuộc hôn nhân nào rồi cũng có những sáng như thế này: hai đứa trẻ tạm được ông bà nhận hộ, hai vợ chồng bỗng có vài tiếng để nhớ ra trước khi thành bố mẹ, mình từng là hai người muốn ngồi cạnh nhau. Nhưng để có được một buổi sáng bình yên như thế, phía sau nó là nhà cửa, tiền bạc, trách nhiệm, sự nhường nhịn, rất nhiều lần cãi nhau rồi vẫn quyết định quay lại cùng một bàn ăn. Người ta thường hỏi bao giờ nên kết hôn. Tôi nghĩ câu trả lời không nằm ở tuổi, không nằm ở tử vi, cũng không nằm ở việc bạn đã yêu nhau bao lâu. Hãy kết hôn khi bạn không còn chỉ hỏi: “Người ấy sẽ đem lại cho tôi điều gì?”, mà bắt đầu đủ sức trả lời: “Tôi có thể cùng người ấy gánh những gì?” Còn nếu chưa trả lời được, sống một mình thêm vài năm không phải lỡ dở. Đôi khi đó là cách tử tế nhất để không làm lỡ dở cuộc đời của hai người, và có thể cả những đứa trẻ chưa kịp được sinh ra.
— Nguồn: FB Kiên Vũ —
